Gehele blad

Gecombineerde stikstof- en fosfaatverwijdering in één zandfilter op AWZI Leiden Noord

Gehele blad
3

Ruimte voor water in de stad: naar een meer geïntegreerde steden- en waterbouwkundige benadering

Dit artikel geeft een overzicht van het lopende interdisciplinaire project van de KU Leuven en de PH Limburg ‘Water onderzoek in Vlaams verstedelijkte landschappen‘. Met de opkomst van een preventief en gedecentraliseerd waterbeleid in Europa en Vlaanderen de afgelopen jaren, wordt waterbeheer steeds meer synoniem met ruimte voor water te creëren. Het vereist dan ook een intense samenwerking tussen de (lang gescheiden) disciplines van hydrologie en ruimtelijke ordening. Hoewel nieuwe beleidsinstrumenten voor een integraal waterbeleid onlangs zijn geïntroduceerd, blijft hun uitvoering in de complexe ruimtelijke en institutionele context van Vlaanderen een uitdaging. Om hieraan tegemoet te komen, onderzoekt dit project nieuwe ontwikkelingsconcepten en -methodes voor een meer geïntegreerde stedenbouw- en waterbouwkundige benadering. Met de case van Turnhout ter illustratie, focust dit artikel meer specifiek op de mogelijke wisselwerkingen tussen stedelijke drainage-infrastructuur en ruimtelijke vraagstukken in sterk verstedelijkte gebieden.
17

Capaciteitsreductie in persleidingen Een studie naar capaciteitsreductie in het persleidingstelsel van de Gemeente Rotterdam

Door gebruik te maken van de kennis die tijdens het CAPWAT-onderzoeksproject (Deltares, 2010, Hydraulisch ontwerp en beheer afvalwaterpersleidingen: CAPWAT-handboek) is ontwikkeld, wordt in dit artikel getracht de gevolgen van gasbellen te kwantificeren. Hiervoor worden historische meetdata gebruikt uit het persleidingsysteem van Rotterdam.
39

Lessen uit 6 jaar RTC onderzoek bij waterschap De Dommel, RWZI Eindhoven: 2004-2009

Gemeenten, waterschappen en universiteiten ontwikkelen gezamenlijk innovatieve oplossingen voor een vernieuwende aanpak in de afvalwaterketen Eindhoven en het watersysteem van de rivier de Dommel. Centraal in de aanpak van dit KALLISTO-project staat sturing in de afvalwaterketen op basis van de actuele oppervlaktewaterkwaliteit. Voor Waterschap De Dommel is het KALLISTO-project het vervolg op een eerder onderzoekstraject: het RTC-onderzoek Cluster Eindhoven, dat is uitgevoerd in de periode 2004 tot 2009. Dit artikel behandelt bevindingen en resultaten uit het RTC-onderzoek.
53

Gecombineerde stikstof- en fosfaatverwijdering in één zandfilter op AWZI Leiden Noord

Het Hoogheemraadschap van Rijnland streeft naar een vergaande vermindering van de nutriëntenbelasting van het oppervlaktewater om op termijn aan de kwaliteitsdoelen zoals gesteld in de Europese Kaderrichtlijn Water te kunnen voldoen. Uit verschillende inventarisaties is gebleken dat de Rijnlandse afvalwaterzuiveringsinstallaties (AWZI‘s) een significante bijdrage leveren aan de nutriëntenbelasting van het oppervlaktewater (ca. 20-25% in de zomerperiode). Om deze belasting terug te dringen, is rond 2004 vastgesteld dat de inzet van aanvullende zuiveringsmaatregelen op enkele AWZI‘s binnen het beheersgebied noodzakelijk was. De tot dan toe aanwezige kennisleemten omtrent de toe te passen zuiveringstechnieken en de ambitie voor een vergaande verbetering van de effluentkwaliteit was voor Rijnland de aanleiding om een grootschalig demonstratieonderzoek op te starten. In 2006 is in nauwe afstemming met STOWA - en met financiële ondersteuning door middel van een Europese LIFE-subsidie in samenwerking met Witteveen Bos - een demonstratie-installatie gebouwd op AWZI Leiden Zuidwest. Doel van het twee jaar durende onderzoek was het testen en vergelijken van verschillende zuiveringsscenario‘s voor vergaande verwijdering van nutriënten en overige (prioritaire) stoffen.
61

Integratie van natuurontwikkeling in zuiveringsrietvelden voor behandeling van de vloeibare fractie van drijfmest

Wereldwijde intensieve veeteelt heeft geleid tot locale overproductie van dierlijk mest. Deze overproductie, indien niet goed beheerd, kan tot milieuverontreiniging leiden door de hoge emissie van stikstof en fosfor. Vlaanderen, de regio waar deze studie plaatsvond, wordt gekarakteriseerd door een hoge densiteit aan varkens (3.000 dieren per km2; Sanitel-Pigs 2010) binnen een gebied van ongeveer 450-560 km2. De bijdrage van stikstofvervuiling door de landbouw in het oppervlaktewater bedraagt voor de Europese Unie ongeveer 55% (Kersebaum et al. 2003). Specifiek voor Vlaanderen heeft de landbouw een aandeel van ongeveer 65% in de totale emissie die bijdraagt tot eutrofiering (VMM 2007). Deze toenemende druk op het milieu heeft tot een aantal Europese en regionale wetgevingskaders geleid die de toepassing van maatregelen om de milieu-impact van deze intensieve landbouw te verminderen stimuleren. Op basis van modelsimulaties hebben Volk et al. (2009) bepaald dat om de Europese waterkwaliteitsnormen te behalen, drastische maatregelen nodig zouden zijn, welke echter onrealistisch zijn vanuit een socio-economisch oogpunt.
74

Vergelijking modelconcepten voor bepaling water-op-straat

Door de voorziene klimaatverandering en menselijke ingrepen in bebouwd gebied neemt de kwetsbaarheid voor schade en overlast als gevolg van extreme neerslag toe. Aangezien in die situaties het water gewoonweg niet meer in het riool past, is het voor gemeenten verstandig om - naast de ondergrondse afvoercapaciteit - ook te analyseren wat er dan bovengronds met het water gebeurt en voor die situaties rekening te houden met water op het maaiveld. Het onderzoeksprogramma "Anticiperen op extreme neerslag in de stad" van de Hogeschool van Amsterdam ontwikkelt een toepasbare aanpak voor de omgang met hemelwater op straat, los van de gangbare normen. Voor dit onderzoekprogramma zijn ervaren adviseurs op het gebied van stedelijk water en riolering als onderzoeker op de hogeschool aangenomen. Het onderzoek wordt ondersteund door de gemeenten Amsterdam, Apeldoorn, Eindhoven, Bergen–NH, Beverwijk, Stichting Rioned , Unesco -IHE, de Urbanisten en Tauw.